Chanfainas

Chanfainas– Home, quédate a cear.

– Hoxe non -respondín- que quedei cos amigos para tomar uns viños.

– Mira que hai chanfainas.

– Pois que agarden.

Máis ou menos así foi, hai xa bastantes anos, a conversa con Amparo, a tía Amparo (tía da merda, dixo un día co seu humor habitual), a viúva de meu tío Fernando na súa casa de Tras dos Ríos, no Valadouro.

Levaba eu moitos anos sen comer unha chanfaina e a sola mención das mesmas fíxome quedar apegado á cadeira na espera da fantástica cea que se me ofrecía.

Pasaron outros moitos anos e andaba eu no empeño de convencer a algún carniceiro do Valadouro de que me fixera aquela delicia cando soou o meu móbil. Era un sábado pola noite e o que chamaba meu irmau Francisco, que pasaba unhas vacacións en Ferreira.

– ¿A que non sabes que vou cear hoxe?. Chanfainas.

– Mecago nos santísimos sacatrapos ¿de onde as sacaches?, contestei antes de que el me explicara que un carniceiro de Mondoñedo as levaba cada sábado ao mercado de Ferreira. Foime fácil saber de quen falaba: o mesmo carniceiro ao que de cando en vez lle tiña eu mercado roxóns de tripa, que xa case non se ven por ningures (marabillosos eran os que poñía Angelita nos Lobos, pero xa non hai nin Lobos nin roxóns).

Moitas veces teño mercado as chanfainas no mercado de Ferreira, e algunha na propia carnicería en Mondoñedo. Así que cando non hai moito me chaman, dende Mondoñedo, Sole e Manolo, non puiden resistir a tentación de recomendarlles encarecidamente que visitaran ao carniceiro e mercaran a chacina. E así o fixeron. A Manolo xa o escoite falar das chanfainas na Radio Galega e Sole faloume delas onte mesmo, cando intercambiamos libro por chanfainas. Ela levou o libro, eu as chanfainas, e lembrei a Le Luthiers e o intercambio de ouro (chanfainas) por baratixas entre Colón e os indios.

E miren por onde, onte mesmo tomei café con Pablo Valledor, de Porco Celta Fonsagrada, que me traía unha mostra dun dos seus produtos: chanfainas. Falaramos do asunto na cata de produtos do porco celta que se celebrou no marco do programa Santiago Repetirás.

Así que hoxe cocín chanfainas de Mondoñedo e de porco celta elaboradas na Fonsagrada, e con elas unhas pataquiñas, que é a maneira tradicional de comer este embutido, inda que a min tamén me gusta frito e na miña casa causa furor cando o poño na grella.

Non poido comparar ambas chanfainas porque as de Mondoñedo xa estaban máis curadas da conta, cousa da que so eu teño culpa por esquecerme de chamar a Manolo cando quedara en facelo para recollelas. As de porco celta estaban frescas, como debe de ser, pero para o meu gusto sóbralles a cebola, que na miña casa nunca se puxo nas chanfainas.

– ¿E que, pensa explicar algunha vez o que son as chanfainas? Mire aqueles do fondo a cara de aburridos que poñen.

– Home Petisuis, vostede sempre atento aos meus fallos. Tamén podería vostede contarnos como as fana aló polo Cadramón, a súa terra.

– No Cadramón facémolas dereitiñas. Adeus.

Pois as chanfainas non son máis que un embutido, con aspecto de chourizo, que se elabora principalmente cos pulmóns do porco, aos que se poden engadir algo de zorza dos chourizos, touciño ou corazón (na miña casa salgábase o corazón e comíase nun cocido. ¡Que marabilla!). Sal, allo e pemento doce ou cun chisco de picante completan a mestura, que se embute en tripa e afúmase cunhas ramas de loureiro. Na Fonsagrada, polo que vexo na etiqueta, tamén lle poñen cebola.

Chanfainas asadas e papas de arrandas compoñían a parva de don Felices, amigo do señor Merlín, que chegou a Miranda en busca de arranxo para o espello dun reloxo de area que empregaba nas súas artes adiviñatorias, tal como conta don Álvaro Cunqueiro en “Merlín e familia”. Das papas de arrandas falaremos outro día

3 thoughts on “Chanfainas

  • 28 de Xaneiro de 2009 at 19:17 07Wed, 28 Jan 2009 19:17:46 +000046.
    Permalink

    Sinto que non chegasen a punto.
    Aínda que debo aclararche que nada de cambiar ouro por espejitos, porque desde onte á tarde, entre ensaio e estudo do novo repertorio, vou coando unhas páxinas do teu libro e estou mais que encantada do traballo que fixeches nel. Un libro para ler todos os galegos nestes días e por San Xoan

    Reply
  • 30 de Xaneiro de 2009 at 21:16 09Fri, 30 Jan 2009 21:16:28 +000028.
    Permalink

    As chafainas foron a cea de aquel dia, e de algunha outra de cando en vez. Pero a cea de onte mismo ¡¡¡corazón de cocho salgado!!! Sigo sin renuciar as lembranzas de cando eramos novos, lembranzas da casa, da Lavandeira, de Alaxe, etc.
    Unha aperta.

    Reply
  • Pingback: Colineta » Blog Archive » Chicharrones de tripa

Deixa unha resposta

O teu enderezo electrónico non se publicará Os campos obrigatorios están marcados con *